10%

Нәзия Жоямергенқызы: Біздің басты мақсат – БАҚ өкілдерінің кәсіби білігін арттыру

By EmpireMedia

September 4^th, 2020

«Түркітілдес журналистер қорының» президенті Нәзия Жоямергенқызы Optimizm.kz сайтының тілшісіне берген сұхбатында қоғамдық қоры аясында өтіп жатқан шаралар мен жақында «Шевронның» қолдауымен бастау алған онлайн-семинарлар туралы айтып берді.

— Нәзия, ең алдымен «Түркітілдес журналистер қорының» тарихы мен мақсаты туралы айтып берсеңіз?

— «Түркітілдес журналистер қоры» қоғамдық қоры 2014 жылдың 11 қарашасында құрылған. Бас кеңсесі Алматыда орналасқан. Қордың жанынан Әйел журналистер клубы, Жас журналистер мектебі мен Медиа-тренерлер мектебі ашылған. 2020 жылдың қаңтарынан бастап Түркітілдес журналистер қоры әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетімен келісімшартқа қол қойды. Осы құжаттың нәтижесінде Қор жанынан UNESCO, халықаралық журналистика және қоғамдық медиа кафедрасы ашылды. Журналистика факультетінде оқитын магистратура студенттеріне дәріс оқимыз, бұйыртса.

Қордың басты мақсаты — бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерінің кәсіби білігін арттыру. Осы орайда, Қазақстан мен шет елдерде журналистер үшін пресс-турлар, конференциялар, семинар-тренингтер, вебинарлар, шеберлік сабақтары мен экскурсиялар ұйымдастырып жүрміз. Атап айтқанда, Түркияның Стамбұл, Бұрса, Измир, Анкара, Ескішаһар, Адыйаман, Мардин, Шанлыурфа, Газиантеп, Кастамону т.б. қалаларында түрлі шаралар өткіздік. 2020 жылы Еуропадағы халықаралық БАҚ-та тәжірибе алмасуды көздеген едік. Елдегі және әлемдегі төтенше жағдайға байланысты келесі жылға шегеруге тура келді.

Біз журналистердің кәсіби тұрғыда өсуіне және халықаралық деңгейдегі бәсекелестікке сай болуына мүдделіміз. Сондықтан Қазақстанда және шет елдерде БАҚ өкілдері үшін Ағылшын тілі курстарын ұйымдастыруды қолға алдық. 2018 жылдың жазында еліміздің әр облыс, қаласынан жиналған 30 журналисті Солтүстік Кипр аралының Кирения, Фамагуста, Никосия қалаларына Ағылшын тілі курсына апарып келдік.

2018 жылы Стамбұлда Түркітілдес журналистердің І медиа-форумын ұйымдастырдық. Биыл ІІ медиа-форумды Алматыда өткізуді жоспарлағанбыз. Бірақ елдегі және әлемдегі төтенше жағдайға байланысты Түркітілдес журналистердің ІІ медиа-форумын онлайн өткізуге шешім қабылдадық. Шараға Қазақстанмен бірге Түркия, Британия, Германия, Швеция, Италия, Франция, Солтүстік Кипр, Әзірбайжан, Өзбекстан, Қырғызстан т.б. елдерден әріптестеріміз қатысады. Басқосуда талқыланатын мәселелер журналистиканың проблемалары мен шешу жолдары, ортақ жобалар мен мақсаттарға арналады.

— Жақында «Түркітілдес журналистер қоры» «Шеврон» компаниясымен бірлесіп онлайн-семинарлар сериясын бастады. Бұған кімдер қатысады және қандай тақырыпта вебинарлар өтеді?

— «Әлеуметтік журналистика: БАҚ-тағы әлеуметтік мәселелер» тақырыбындағы вебинарлар сериясына Қазақстанның барлық облыс, аудан, қала, ауылдарынан 150 журналист қатысып жатыр. 2020 жылдың тамыз-желтоқсан айлары аралығына жоспарланған онлайн журналистика курсында БАҚ өкілдері әлеуметтік журналистика, журналистика жанрлары, ҚР «БАҚ туралы» заңы, журналистік этика, жалған ақпараттарды анықтау және күресу, журналистің әлеуметтік жауапкершілігі, контент қалыптастыру, сторителлинг, подкаст, тайм-менеджмент, нетворкинг, әлеуметтік желілерді коммерциялық бағытта игеру т.б. туралы үйренеді.

— Аталған вебинарларда кімдер дәріс оқиды?

— Түркітілдес журналистер қорының жанынан ашылған Медиа-тренерлер мектебінің отандық және шетелдік мамандары. Олардың арасында елімізге танымал журналистер — Анар Төлеухан, Мақпал Орынбетова, Жұлдыз Әбділда, Гүлбиғаш Омар, Самал Мейрам, Гүлжан Қызайбай, Ләззат Ноғайбай, Гүлжан Абайқызы, Мейіржан Әуелханұлы бар. Біз БАҚ өкілдері, әсіресе, аймақтардағы әріптестер салалық журналистиканы жетік меңгергенін қалаймыз. Сол себепті, вебинарлар сериясына әлемуеттік ахуалды қаржылық жағдаймен сараптай білуі үшін танымал қаржыгер әрі экономист — Мақсат Халықты медиа-тренер ретінде тарттық. Әлеуметтік тақырыпқа жазатын журналистер арасында әлеуметтік зорлық-зомбылық пен педофилдер құрбандары болады. Олардан сұхбат алғанда, қарым-қатынас жасағанда абайлау керек. Психологиялық тәсілдерін білу маңызды. Журналистер Әлеуметтік мәселелерді, оның ішінде әлеуметтік зорлық зомбылық құрбандары мен педофилия туралы жазғанда, олармен сойлескенде абай болуы керек. Психологиялық тәсілдерді білу өте маңызды. Вебинарларымызға психолог маман Жания Бисенованы шақырдық.

Нәзия Жоямергенқызы: Біздің басты мақсат – БАҚ өкілдерінің кәсіби білігін арттыру

— Жалпы «Түркітілдес журналистер қоры» мен «Шевронның» серіктестігі 2016 жылдан бері жалғасып келеді екен. Бұл уақыт аралығында бірлесе қандай шаралар ұйымдастырылды?

— «Шеврон» компаниясымен серіктестігімізді 2016 жылы бастағанбыз. Алматы, Нұр-Сұлтан, Атырау қалаларында «Кәсіби шеберлік және журналистика» тақырыбында еліміздің түкпір-түкпірінен жиналған 100-ден астам БАҚ өкіліне екі күндік семинар-тренинг ұйымдастырдық. Шараға Британиядағы әріптесіміз, «Avrupa Media Group» медиа холдингінің қожайыны әрі журналист Ватан Өзді шақырдық. Семинарлардың басты тақырыбы журналистика заңдары мен жаңа медиаға арналған еді. Былтыр «Шеврон» компаниясының қолдауымен Алматы мен Нұр-Сұлтан қалаларында екікүндік семинар-тренингтер өткіздік. Тағы да 100-ден астам журналист кәсіби білігін шыңдады. Биылғы шараларымызды да үш қалаға жоспарлағанбыз. Бірақ төтенше жағдайға байланысты онлайнға ауыстырдық. Әрбір қиындық пен дағдарыстың қосымша мүмкіндіктері барына сенемін. Өйткені биыл онлайн журналистика курсының арқасында вебинарларға қатысатын журналистер мен шетелдік тәжірибелі медиа-тренерлер саны артты. Осының бәрі «Шеврон» компаниясының отандық БАҚ өкілдеріне жасап жатқан мүмкіндігі. Жобаларға қатысып жатқан әріптестер мен Түркітілдес журналистер қоры атынан «Шеврон» компаниясына алғысымызды білдіргім келеді.

— «Түркітілдес журналистер қоры» өткізіп жатқан байқаулар туралы толығырақ айта кетсеңіз?

— Біздің бірнеше байқауымыз бар. Атап айтқанда, «Шеврон» компаниясымен серіктесе отырып, биыл «Әлеуметтік журналистика: БАҚ-тағы әлеуметтік мәселелер» атты вебинарлар сериясының шеңберінде әлеуметтік тақырыпқа жазатын журналистер арасында Байқау жарияладық. Сайысқа «Шеврон» компаниясының әлеуметтік жобалары туралы эссе жазған БАҚ өкілдері қатысады. Қазылар алқасы үздік деп таныған 5 журналиске Бейсен Құранбек, Аманхан Әлім, Жолдасбек Дуанабай, Қуандық Шамахайұлы, Диас Омаров атындағы сыйлықтар табысталады. Тағы бір байқауымыз — соңғы 4 жылда «Халық» банкімен бірігіп өткізіп келе жатқан «Еркін сөз» байқауы. Қаржы тақырыбына арналған «Еркін сөздің» сыйақы қоры — 4 миллион теңге. Республикалық және жергілікті БАҚ өкілдері «Үздік мақала», «Сайттағы үздік мақала», «Үздік сюжет» аталымдары бойынша бақ сынайтын Байқаудың шарты — ұсынылатын материалдар тек қаржылық тақырыпқа арналуы керек. 2019 жылдан бастап еліміздегі 2-11 сынып оқушылары арасында «Жас журналистер байқауын» қолға алдық. Былтырғы тақырып «Жастар жылына» арналса, биыл Қазақтың ұлы ақыны — Абай Құнанбайұлының 175 жылдық мерейтойына арнадық. Болашақта журналист болғысы келетін жоғары сынып оқушыларына арнайы WhatsApp тобын ашып, шеберлік сабақтары, семинарлар мен онлайн журналистика курсын өткізіп жүрміз. Жас журналистер байқауына қатысатын оқушылар шеберлігін шыңдайды. Былтыр «Білген» академиясымен біріккен жобамыз — «Bilgen-Dara bol» байқауы болды. Осының бәрі — тәжірибелі журналистер мен болашақ әріптестеріміз үшін үлкен мүмкіндік.

— Қорыңыздың алдағы мақсаттары қандай?

— Түркітілдес журналистер қоры алты жыл бойы жүзеге асырып келе жатқан жобаларын жалғастыра береді. Егер әлемдегі және елдегі жағдай реттелсе, 2021 жылы халықаралық жобаларымыз көбейеді. «Шеврон» компаниясымен бірігіп, БАҚ өкілдерінің кәсіби шеберлігін арттыратын шараларды жалғастыратынымызға үміттімін. Бұл отандық журналистиканың дамуына сеп болары анық.

Button Label

Story Told With

Start publishing stories like this